Nhiều người khi mới trồng mai vàng thường có thói quen trộn phân bò hoai hoặc phân gà đã xử lý trực tiếp vào giá thể với mong muốn cây nhanh lớn, ra nhiều rễ và phát triển mạnh. Tuy nhiên, không ít trường hợp sau một thời gian cây lại xuất hiện hiện tượng vàng lá, thối rễ, chậm phát triển, thậm chí chết phôi.

Vậy có nên trộn phân bò hoặc phân gà vào giá thể trồng mai vàng không? Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ ưu, nhược điểm và lựa chọn phương pháp phù hợp.

Phân bò và phân gà có tốt cho cây mai không?

Câu trả lời là có.

Đây đều là nguồn phân hữu cơ giàu dinh dưỡng, giúp:

• Bổ sung chất hữu cơ cho đất.
• Cải thiện hệ vi sinh vật.
• Giữ ẩm tốt hơn.
• Cung cấp dinh dưỡng lâu dài.
• Giúp cây sinh trưởng ổn định nếu sử dụng đúng cách.

Tuy nhiên, tốt không đồng nghĩa với việc nên trộn trực tiếp vào giá thể, đặc biệt là đối với mai phôi mới trồng.

Vì sao nhiều người trồng mai bị thối rễ khi trộn phân bò hoặc phân gà?

Trong thực tế, rất nhiều nhà vườn đã gặp tình trạng cây bị thối rễ sau khi trộn phân hữu cơ vào giá thể. Nguyên nhân thường không nằm ở bản thân phân bò hay phân gà mà đến từ cách sử dụng.

1. Giá thể giữ nước quá lâu

Phân bò và phân gà đều có khả năng giữ ẩm.

Nếu trộn với sơ dừa hoặc các loại giá thể giữ nước khác, hỗn hợp sẽ giữ ẩm lâu hơn, đặc biệt trong mùa mưa.

Khi rễ luôn ở trong môi trường ẩm kéo dài, nguy cơ phát sinh nấm gây thối rễ sẽ tăng cao.

2. Phân chưa hoai hoàn toàn

Nhiều loại phân hữu cơ trên thị trường vẫn tiếp tục phân hủy sau khi đưa vào chậu.

Quá trình này có thể:

• Sinh nhiệt.
• Sinh khí độc.
• Làm tăng nồng độ amoni.

Đây là những yếu tố khiến rễ non rất dễ bị tổn thương.

3. Mai phôi có bộ rễ rất yếu

Mai mới bứng hoặc mới trồng gần như chưa có khả năng hấp thu dinh dưỡng mạnh.

Điều cây cần lúc này là:

• Giá thể thông thoáng.
• Độ ẩm vừa phải.
• Nhiều oxy.

Nếu bổ sung quá nhiều phân hữu cơ ngay từ đầu, bộ rễ rất dễ bị sốc.

Có nên trộn phân bò vào giá thể không?

Nếu cây đã khỏe, phân bò được ủ hoai hoàn toàn và tỷ lệ phối trộn hợp lý thì vẫn có thể sử dụng.

Tuy nhiên, với mai phôi mới trồng, nhiều nhà vườn hiện nay không còn ưu tiên cách làm này.

Thay vào đó, họ sử dụng giá thể sạch để giúp bộ rễ phát triển trước rồi mới bổ sung dinh dưỡng sau.

Có nên trộn phân gà vào giá thể không?

Phân gà chứa hàm lượng dinh dưỡng cao hơn phân bò.

Nếu sử dụng không đúng cách, nguy cơ:

• Cháy rễ.
• Xót rễ.
• Thối rễ.

sẽ cao hơn, đặc biệt khi cây còn yếu.

Vì vậy, phân gà thường phù hợp hơn với những cây đã phát triển ổn định thay vì mai phôi mới bứng.

Kinh nghiệm của nhiều nhà vườn hiện nay

Thay vì trộn sẵn phân hữu cơ vào giá thể, nhiều nhà vườn lựa chọn quy trình đơn giản hơn.

Giai đoạn mới trồng

Giá thể chỉ gồm:

• Trấu hun hoặc trấu sống.
• Sơ dừa đã xử lý.
• Có thể bổ sung một ít cát hoặc đá pumice để tăng khả năng thoát nước.

Không trộn phân bò hay phân gà.

Khi cây đã ra rễ

Sau khoảng 20–30 ngày, khi cây bắt đầu ra đọt mới, mới tiến hành:

• Rải phân hữu cơ viên lên mặt chậu.
• Hoặc bón phân tan chậm.
• Kết hợp tưới NPK với nồng độ loãng theo định kỳ.

Cách làm này giúp cây hấp thu dinh dưỡng từ từ mà không làm ảnh hưởng đến bộ rễ.

Lợi ích của việc bón phân sau khi cây ra rễ

So với việc trộn phân ngay từ đầu, phương pháp bón sau có nhiều ưu điểm:

• Giá thể luôn thông thoáng.
• Giảm nguy cơ úng nước.
• Hạn chế nấm gây thối rễ.
• Dễ điều chỉnh lượng phân theo từng giai đoạn.
• Khi cây yếu chỉ cần ngừng bón mà không phải thay toàn bộ giá thể.

Đây cũng là lý do nhiều nhà vườn chuyên trồng mai để kinh doanh đã chuyển sang phương pháp này.

Khi nào nên dùng phân bò hoặc phân gà?

Phân bò và phân gà vẫn rất hữu ích nếu sử dụng đúng thời điểm.

Nên dùng khi:

• Cây đã ra rễ ổn định.
• Cây đang sinh trưởng mạnh.
• Muốn bổ sung hữu cơ lâu dài.
• Phân đã được xử lý và ủ hoai hoàn toàn.

Không nên dùng cho:

• Mai mới bứng.
• Mai mới thay chậu.
• Cây đang suy yếu hoặc bị thối rễ.

Kết luận

Phân bò và phân gà đều là những loại phân hữu cơ tốt cho cây mai nếu sử dụng đúng cách. Tuy nhiên, đối với mai phôi mới trồng, không nên trộn trực tiếp phân bò hoặc phân gà vào giá thể vì có thể làm giá thể giữ nước quá lâu, tăng nguy cơ xót rễ và phát sinh nấm gây thối rễ.

Thay vào đó, hãy ưu tiên một giá thể thông thoáng như trấu hun kết hợp sơ dừa đã xử lý, tập trung kích thích cây ra rễ trong giai đoạn đầu. Khi cây đã hồi phục và phát triển ổn định, mới bổ sung phân hữu cơ hoặc NPK theo từng giai đoạn. Đây là phương pháp được nhiều nhà vườn áp dụng để nâng cao tỷ lệ sống, giúp cây phát triển đồng đều và giảm đáng kể tình trạng thối rễ.